Posiadanie więcej niż jednego rachunku maklerskiego jest w Polsce dozwolone. Inwestor może korzystać jednocześnie z usług kilku domów maklerskich, rozdzielać strategie i wybierać różne rynki. Trzeba jednak pamiętać o kosztach, większej liczbie dokumentów podatkowych oraz odmiennych zasadach dotyczących rachunków emerytalnych. Zwykłych kont inwestycyjnych można mieć wiele, ale IKE i IKZE podlegają szczególnym ograniczeniom.
Czy można mieć więcej niż jeden rachunek maklerski?
Tak. Osoba fizyczna może otworzyć rachunki maklerskie w kilku różnych instytucjach. Może również posiadać więcej niż jeden rachunek w tym samym biurze, o ile jego regulamin i oferta przewidują taką możliwość.
Nie ma ogólnego przepisu wyznaczającego maksymalną liczbę zwykłych rachunków maklerskich przypisanych do jednej osoby. Każdy dom maklerski zawiera jednak z klientem oddzielną umowę, przeprowadza identyfikację, ocenia wiedzę i doświadczenie inwestycyjne oraz ustala zakres dostępnych usług.
Inwestor może więc prowadzić podstawowy portfel akcji w jednym biurze, kupować instrumenty zagraniczne za pośrednictwem drugiego, a trzeciego konta używać do obligacji, kontraktów terminowych albo testowania innej strategii.
Otwarcie kilku rachunków nie oznacza jednak, że wszystkie będą miały identyczne funkcje. Poszczególne instytucje różnią się dostępem do giełd, tabelami opłat, sposobem wymiany walut, rodzajem dostępnych zleceń oraz obsługą papierów wartościowych notowanych za granicą.
Ile rachunków maklerskich mogę posiadać?
Liczba zwykłych rachunków maklerskich nie jest ustawowo ograniczona. Można mieć dwa, pięć albo więcej kont, jeżeli domy maklerskie zgodzą się je otworzyć, a inwestor spełni wymagania określone w ich regulaminach.
W praktyce nie warto jednak zakładać kolejnych rachunków bez konkretnego powodu. Każde konto może wiązać się z opłatą za prowadzenie, przechowywanie zagranicznych instrumentów, dostęp do notowań, przelewy lub wypłatę walut. Nieużywany rachunek może więc generować koszty, mimo że nie są na nim zawierane transakcje.
Przed otwarciem następnego konta warto sprawdzić:
- tabelę opłat i prowizji oraz warunki zwolnienia z kosztu prowadzenia,
- dostępne rynki, waluty, instrumenty i rodzaje zleceń,
- zasady transferowania papierów do innego domu maklerskiego.
Znaczenie ma też wygoda zarządzania. Przy kilku kontach trzeba kontrolować osobne hasła, aplikacje, rachunki pieniężne, komunikaty korporacyjne i terminy dotyczące praw poboru, wezwań czy wypłat dywidend.
Dlaczego inwestorzy otwierają kilka kont?
Jednym z powodów jest dostęp do różnych rynków. Biuro oferujące atrakcyjne warunki inwestowania na GPW nie zawsze ma równie szeroki wybór gieł zagranicznych. Drugi broker może udostępniać więcej funduszy ETF, niższe koszty przewalutowania albo dodatkowe typy zleceń.
Kilka rachunków ułatwia także oddzielenie strategii. Na jednym można budować długoterminowy portfel akcji i ETF, a na drugim prowadzić bardziej aktywny handel. Dzięki temu inwestor nie miesza wyników dwóch odmiennych sposobów zarządzania kapitałem.
Kolejnym argumentem jest organizacja oszczędności rodzinnych. Inwestor może prowadzić zwykły rachunek, osobne IKE oraz IKZE. Są to jednak różne produkty, z odmiennymi limitami wpłat i zasadami podatkowymi.
Kilka kont bywa również przydatnych podczas zmiany domu maklerskiego. Inwestor może najpierw otworzyć nowe konto, sprawdzić jego działanie, a dopiero później przenieść papiery i zamknąć stary rachunek.
Czy kilka rachunków zwiększa bezpieczeństwo pieniędzy?
Rozdzielenie aktywów pomiędzy różne instytucje może ograniczyć problemy organizacyjne w przypadku awarii systemu, blokady dostępu albo czasowych trudności jednego domu maklerskiego. Inwestor zachowuje wtedy możliwość korzystania z części portfela w innym miejscu.
Nie oznacza to jednak, że samo posiadanie kilku kont usuwa ryzyko inwestycyjne. Spadek wartości akcji, obligacji czy ETF dotyczy instrumentów niezależnie od tego, w ilu biurach są przechowywane.
Papiery wartościowe klienta są ewidencjonowane oddzielnie od własnych aktywów domu maklerskiego. Środki pieniężne i instrumenty objęte są także ustawowym systemem rekompensat, ale ochrona ma określony zakres i limity. Nie pokrywa strat wynikających ze spadku cen na giełdzie.
Przy wyborze instytucji należy sprawdzić, czy posiada zezwolenie na prowadzenie działalności maklerskiej i podlega właściwemu nadzorowi. Sam atrakcyjny wygląd aplikacji lub niska prowizja nie powinny przesądzać o wpłacie pieniędzy.
Czy na kilku kontach można kupować te same akcje?
Tak. Nie ma przeszkód, aby ten sam inwestor posiadał akcje jednej spółki na kilku rachunkach. Każdy dom maklerski prowadzi własną ewidencję instrumentów zapisanych na koncie klienta.
Takie rozdzielenie może jednak utrudnić obliczanie całkowitej ekspozycji. Jeśli inwestor kupił tę samą spółkę w trzech miejscach, powinien zsumować liczbę akcji i ich wartość, aby sprawdzić, jaką część całego majątku stanowi jedna inwestycja.
Każdy broker osobno oblicza średnią cenę lub wynik prezentowany w swoim systemie. Aplikacja pierwszego domu maklerskiego nie uwzględni zwykle papierów kupionych w drugim. Pokazywany zysk lub udział danego instrumentu może więc dotyczyć tylko fragmentu portfela.
Ma to szczególne znaczenie przy zarządzaniu ryzykiem. Inwestor może nieświadomie zbudować zbyt dużą pozycję, jeśli analizuje każde konto oddzielnie i nie prowadzi wspólnego zestawienia.
Czy rachunki IKE i IKZE również można mieć w kilku miejscach?
W tym przypadku obowiązują inne zasady. Oszczędzający może gromadzić środki tylko na jednym IKE i tylko na jednym IKZE. Posiadanie zwykłych rachunków maklerskich nie ogranicza jednak prawa do założenia obu produktów emerytalnych.
Można więc jednocześnie posiadać:
- kilka zwykłych rachunków maklerskich,
- jedno IKE, w tym maklerskie IKE,
- jedno IKZE, w tym maklerskie IKZE.
Ustawa stanowi, że zwolnienie związane z IKE przysługuje osobie gromadzącej oszczędności tylko na jednym takim koncie. Analogiczna zasada dotyczy odliczenia wpłat na IKZE. Na każdym z tych kont może oszczędzać wyłącznie jedna osoba.
Zmiana instytucji prowadzącej IKE albo IKZE jest możliwa poprzez wypłatę transferową. Nie należy otwierać kolejnego konta i wpłacać na oba jednocześnie. Przy zawieraniu nowej umowy składa się oświadczenie dotyczące posiadanego produktu i planowanego transferu.
Czy można mieć wspólny rachunek maklerski?
Tak, niektóre polskie biura maklerskie oferują wspólne rachunki inwestycyjne dla małżonków. Nie jest to jednak obowiązkowa usługa dostępna w każdej instytucji. Decydują regulamin oraz oferta konkretnego domu maklerskiego.
Przykładowo Biuro Maklerskie PKO Banku Polskiego informuje, że współwłaścicielem rachunku inwestycyjnego może być małżonek pozostający z właścicielem w ustawowej wspólności majątkowej. Regulamin tej instytucji przewiduje prowadzenie rachunku wspólnego dla takich małżonków.
Wspólny rachunek może ułatwiać zarządzanie majątkiem należącym do obojga małżonków, ale przed zawarciem umowy trzeba sprawdzić zakres uprawnień. Regulamin może określać, czy każde z małżonków składa zlecenia samodzielnie, kto może wypłacać środki oraz jakie są zasady zamknięcia konta.
Nie każde konto połączone ze wspólnym rachunkiem bankowym staje się wspólnym rachunkiem maklerskim. Przykładowo mBank wskazuje, że usługa eMakler pozostaje usługą indywidualną także wtedy, gdy rachunek płatniczy ma dwóch współposiadaczy.ek można założyć z partnerem bez ślubu?
Zależy to od regulaminu instytucji, ale wspólne rachunki maklerskie są często ograniczone do małżonków pozostających we wspólności majątkowej. Partnerzy niebędący małżeństwem mogą więc nie mieć możliwości otwarcia jednego konta jako równorzędni współposiadacze.
Alternatywą jest prowadzenie dwóch oddzielnych rachunków albo ustanowienie pełnomocnika. Pełnomocnictwo nie daje jednak pełnomocnikowi prawa własności do zgromadzonych instrumentów. Upoważnia go jedynie do wykonywania określonych czynności w imieniu właściciela.
Zakres pełnomocnictwa zależy od umowy. Może obejmować składanie zleceń, uzyskiwanie informacji albo wypłacanie środków, ale nie zawsze wszystkie te czynności jednocześnie.
Przed ustanowieniem pełnomocnika trzeba sprawdzić, co stanie się z upoważnieniem po śmierci właściciela, rozwodzie albo odwołaniu pełnomocnictwa. Oddzielne konto nie jest tym samym co wspólna własność aktywów.
Jak rozliczyć podatek przy kilku rachunkach?
Każdy polski dom maklerski, za którego pośrednictwem dochodziło do odpłatnego zbycia papierów wartościowych, może wystawić inwestorowi osobny PIT-8C. Posiadanie kilku rachunków nie oznacza jednak składania kilku deklaracji PIT-38.
Dane ze wszystkich otrzymanych informacji trzeba połączyć i wykazać w jednym rocznym zeznaniu. Podatnik samodzielnie rozlicza przychody i koszty ze sprzedaży akcji oraz innych właściwych instrumentów.
Przykładowo zysk osiągnięty na rachunku A może zostać pomniejszony o stratę z rachunku B, jeśli obie pozycje należą do tego samego źródła i podlegają rozliczeniu według tych samych zasad. Podatek oblicza się od łącznego wyniku, a nie osobno dla każdego brokera.
Jeżeli inwestor korzysta z zagranicznego pośrednika, może nie otrzymać polskiego PIT-8C. Musi wówczas samodzielnie ustalić przychody, koszty, kursy walut i inne dane potrzebne do PIT-38. Dokumenty z zagranicznej platformy nie zawsze są przygotowane zgodnie z polskimi zasadami podatkowymi.
Jak przenieść akcje do innego domu maklerskiego?
Nie trzeba sprzedawać wszystkich instrumentów, aby zmienić brokera. Papiery można przetransferować na inny rachunek prowadzony dla tej samej osoby, jeżeli oba podmioty obsługują dany instrument.
Najpierw należy otworzyć rachunek docelowy, a następnie złożyć dyspozycję transferu w instytucji, z której aktywa mają zostać przeniesione. Potrzebny będzie numer nowego rachunku oraz dokładne oznaczenie instrumentów i ich liczby.
Transfer może być płatny. Opłata bywa naliczana za każdy rodzaj papieru lub jako procent wartości przenoszonych aktywów. Przy niewielkim portfelu koszt może być na tyle wysoki, że inwestor zacznie rozważać sprzedaż i ponowny zakup. Trzeba jednak uwzględnić podatek od osiągniętego dochodu, prowizje i ryzyko zmiany ceny między transakcjami.
Po transferze należy sprawdzić, czy nowy dom maklerski otrzymał dane dotyczące kosztu nabycia. Brak prawidłowej historii może utrudnić późniejsze obliczenie wyniku podatkowego i prezentację rzeczywistego zysku.
Jakie są wady posiadania wielu rachunków?
Największym problemem jest rozproszenie informacji. Inwestor musi samodzielnie kontrolować łączną wartość portfela, udział poszczególnych spółek, poziom gotówki i ekspozycję walutową.
Drugą wadą są koszty. Każdy rachunek może mieć odrębną opłatę za prowadzenie, dane giełdowe, przechowywanie zagranicznych akcji albo brak aktywności. Różne są również prowizje minimalne, przez co niewielkie zlecenie u jednego brokera może kosztować znacznie więcej niż u innego.
Dochodzi do tego więcej dokumentów. Na początku roku trzeba zebrać wszystkie PIT-8C, zweryfikować je i połączyć w jednym rozliczeniu. Przy rachunkach zagranicznych obowiązków może być jeszcze więcej.
Kilka aplikacji zwiększa też ryzyko przeoczenia wiadomości. Informacja o prawie poboru, wezwaniu do sprzedaży akcji, zmianie regulaminu albo konieczności aktualizacji danych może pojawić się tylko w systemie konkretnej instytucji.
Kiedy drugi rachunek maklerski ma sens?
Kolejne konto warto otworzyć wtedy, gdy daje realną korzyść. Może nią być dostęp do niedostępnego wcześniej rynku, niższy koszt regularnego zakupu ETF, rachunek IKE lub IKZE, lepsze przewalutowanie albo wyraźne oddzielenie dwóch strategii.
Nie ma dużego sensu zakładanie kont wyłącznie z powodu krótkiej promocji, jeśli po jej zakończeniu rachunek będzie generował opłaty albo pozostanie nieużywany. Trzeba sprawdzić standardową taryfę obowiązującą po okresie promocyjnym.
Przy dwóch rachunkach pomocne jest prowadzenie jednego arkusza obejmującego wszystkie aktywa. Powinien zawierać liczbę instrumentów, koszt nabycia, aktualną wartość i udział w całym portfelu. Pozwala to oceniać majątek jako całość, mimo że papiery są przechowywane w kilku miejscach.
Zwykłych rachunków maklerskich można mieć wiele, ale każde dodatkowe konto powinno pełnić określoną funkcję. Wyjątkiem pozostają IKE i IKZE, ponieważ jedna osoba może oszczędzać tylko na jednym koncie każdego rodzaju. Wspólny rachunek maklerski jest natomiast możliwy jedynie tam, gdzie przewiduje go oferta instytucji, i najczęściej jest przeznaczony dla małżonków pozostających we wspólności majątkowej.
Źródło: www.force.org.pl













